FACT-INFO.AZ » XƏBƏR » Dünyanı heyrətə salan Ağdam şəhadəti
23-07-2015, 09:35 | XƏBƏR
Dünyanı heyrətə salan Ağdam şəhadəti

ANS PRESS-in məlumatına görə, bu sözlər 2006-cı ildə Ağdama səfər etmiş gürcü jurnalist İrakli Çixladzeyə məxsusdur. Müəllif dolayısı ilə öz yazısında 1993-cü il iyulun 23-də şəhəri işğal etmiş Ermənistan ordusundan qalmış tör-töküntüləri insan saymır: “Ağdama gedən yol boyu yerli "sahibkarların" satışa çıxardığı armaturlar, kərpiclər, bloklar, borular düzülüb. Hamısı second handdir, hadisə yerindən əldə edilib”.
1993-cü ilin iyun- iyul aylarında nizami ordu olmayan, yalnız könüllülərin müdafiə etdiyi Ağdama hücum edən Ermənistan ordusu Qarabağ müharibəsi tarixinin ən böyük vəhşiliyini həyata keçirdi. 12 iyun 1993-cü il tarixdə Ağdam üzərinə genişmiqyaslı hücuma keçən Ermənistan ordusu iyulun 5-dək şəhəri faktiki olaraq hər tərəfdən mühasirəyə alır. Ağdam iyulun 23-dək "Qrad" qurğularından atəşə tutulurdu. Həmin gün şəhər tam işğal edildi. 50 min adamın yaşadığı şəhər xarabazarlığa çevrildi. Ermənilər Ağdamı yandırmağa başladılar və yanğınların tüstüsü 20 kilometr məsafədən görünürdü.
Ermənistan ordusunun Ağdamda göstərdiyi vəhşilik bütün dünyanı heyrətə saldı. Beynəlxalq hüquq mühafizəsi təşkilatı "Human Rights Watch" bəyan etmişdi ki, Ağdam başıpozuq əsgərlərin nizamsız vəhşiliyi nəticəsində yox, Ermənistan rəhbərliyinin planlı fəaliyyəti nəticəsində dağıdılıb. Yəni Ağdama qarşı da soyqırım həyata keçirilib. Britaniyalı curnalist Tom de Vaal da öz «Qara bağ» kitabında yazır ki, ermənilər Ağdamı tutandan sonra küçə-küçə, ev-ev, kərpiç-kərpiç sökdülər. 
Amerikalı diplomat Metyu Brayza ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədri olduğu dövrdə işğal altında olan Ağdamı görərək dəhşətə gəldiyini deyir: “Ağdamda gördüklərim məni dəhşətə gətirdi. Böyük bir şəhər xarabazarlığa çevrilmişdi. Mən polyakam. Ağdamın işğalı mənə İkinci Dünya müharibəsində Varşavanın düşdüyü günü xatırlatdı. Faşistlər Varşavanı darmadağın etmişdilər”.
Vəhşiliyinə və zülmünə görə yalnız alman faşizmi ilə müqayisə edilə biləcək Ermənistan ordusu Ağdamı əl keçirsə də şəhərdə qarşılaşdığı böyük müqavimət nəticəsində irəliləyə bilmədi. Əslində, yaradılmasına hələ 1987-ci ildə Vaziani poliqonunda sovet rəhbərliyi tərəfindən başlanılmış Ermənistan ordusu Kürlə Arazın arasını ələ keçirərək Azərbaycansız Cənubi Qafqaz layihəsini həyata keçirməli idi. Qarabağın azərbaycanlılar yaşayan kəndlərində həmin illərdə hətta ov tüfəngləri yığılmışdı. 
Həmin illərdə Dağlıq Qarabağda komsomol katibi olmuş erməni politoloq İqor Muradyanın yazdığına görə, hələ 1986-cı ildən Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətində sovet rəhbərliyi tərəfindən bütün partiya və komsomol fəallarına tapança paylanmışdı. Daha sonra silahlı dəstələr yaradılmışdı və artıq 1989-cu ildə Monte Melkonyan kimi xarici ölkə vətəndaşı erməni qanqsterlər sovet ordusunun hərbi texnikasından istifadə edərək dinc azərbaycanlı əhaliyə qarşı hücumlar təşkil etməyə başladılar. 
Ağdam düz beş il durmadan bu hücumlara qarşı sinə gərdi. Vətən uğrunda gedən savaşda 6 mindən artıq ağdamlı şəhidlik zirvəsinə yüksəldi, minlərlə ağdamlı şikəst oldu, 126 min nəfərdən artıq ağdamlı öz doğma ev-eşiyindən didərgin düşdü. 
Amma Azərbaycanın bu qədim şəhəri şəhid olsa da onun ruhu ölmədi. Təsadüfi deyil ki, xarici mətbuat təmsilçiləri Ağdamı “Ruhlar şəhəri” adlandırırlar. Ağdamın mübariz ruhu bir gün Qafqazı xilaskar Simurq quşu kimi şəhəri küldən dirildib yüksəldəcək və şəhərin üzərində üçrəngli Azərbaycan bayrağı yüksələcək.


 



Baxış sayı: 2 874
Zəngilana köçürülmüş sakinlərdən 800-dən çox şəxs məşğulluq tədbirlərinə cəlb edilib Bu gün, 09:00 “Qərbi Azərbaycan folkloru” çoxcildliyinin VI cildi nəşr olunub Bu gün, 09:00 Azərbaycan filmi Haaqa Beynəlxalq Film Festivalında nümayiş olunacaq Bu gün, 08:30 Mətbuat Şurası Türkiyə mediasını Azərbaycana qarşı qərəzli məlumatlar yaymamağa çağırıb Dünən, 21:00 Ölkəmizə gətirilmiş ukraynalı uşaqlar üçün ekskursiyalar təşkil olunub Dünən, 18:30 Anar Bayramov səhiyyə naziri təyin edilib Dünən, 18:30 Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda DOST xidmətləri şəbəkəsi genişlənir Dünən, 17:00 “Müstəqilliyin bərpasının 35-ci ilində”: Anadolu Universitetində beynəlxalq konfrans Dünən, 15:30 Burhanettin Duran: Sarsılmaz qardaşlıq bağlarına sahib olduğumuz Azərbaycana firavanlıq arzulayıram Dünən, 09:30 ABŞ Aİ-ni “Starlink”ə mümkün məhdudiyyətlərə görə cavab tədbirləri ilə hədələyib Dünən, 08:30 Qazaxıstanda süni intellekt kömür ehtiyatlarının hesablanma müddətini 10 gündən 20 dəqiqəyə endirib Dünən, 08:30 "Müstəqilliyin Bərpası Günü xalqımızın dövlətçilik ənənələrinə sadiqliyinin təcəssümüdür" Dünən, 08:00 Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva Azərbaycanın Müstəqilliyinin Bərpası Günü ilə bağlı paylaşım edib 18-10-2026, 09:00 “44” filmi milli yaddaşımızın gələcək nəsillərə ötürülməsidir 18-10-2026, 08:30 Mixaylo Fedorov: Ukrayna Almaniyanın vəd etdiyi HHM raketlərini yalnız 2027-ci ildə almağa başlayacaq 18-10-2026, 08:00 Hərbçilərimiz NATO təlimini uğurla başa vurublar 17-10-2026, 15:00 Füzuli Şəhəri Günündə həsr olunan tədbir 17-10-2026, 14:00 Azərbaycan beynəlxalq forumda təmsil olunub 17-10-2026, 13:30 Konstitusiya Məhkəməsi Plenumunun iclasında ombudsmanın sorğusu əsasında qərar qəbul olunub 16-10-2026, 18:30 Hərbçilər təlimdə şərti qəzaya uğramış pilotun aşkar edilməsi və axtarış-xilasetmə tapşırıqlarını icra edib 16-10-2026, 17:30 Washington hosts exhibition-concert marking anniversary of restoration of Azerbaijan’s independence 16-10-2026, 17:30 Nyu-Yorkda “İrəvan tarixi sənədlərin dili ilə” kitabının ingilis dilində nəşrinin təqdimatı keçirilib 16-10-2026, 12:00 Regionlarda tələbələrin süni intellekt bacarıqları artırılır 16-10-2026, 10:30 Azərbaycan-Türkiyə münasibətlərinin cari vəziyyəti müzakirə olunub 16-10-2026, 10:00 Vaşinqtonda Azərbaycanın müstəqilliyinin bərpasının ildönümü münasibətilə sərgi-konsert proqramı təşkil edilib 16-10-2026, 10:00 Hibrid hücumlarla bağlı Milli Məclisin komissiyası bəyanat yayıb 16-10-2026, 09:30 Azərbaycan jurnalistlərinin IX qurultayı keçirilir 16-10-2026, 09:30 Qadın sahibkarların innovativ inkişafına dəstək: “Brand Story” proqramı ilə 15 KOB subyektinin məhsul və xidmətləri rəqəmsallaşdırılıb 15-10-2026, 21:00 BMT Baş katibinin xüsusi nümayəndəsi: Münaqişələrin həllində AQEM-in oynayacağı rol böyükdür 15-10-2026, 20:30 Andına Sadiq Ömür - Vətən Müharibəsi Qəhrəmanı, polkovnik Nizami Mövlanov - 50 15-10-2026, 20:00
Köşə yazarları
Təqvim
«    Oktyabr 2026    »
BeÇaÇCaCŞB
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728293031