FACT-INFO.AZ » XƏBƏR » Dünyanı heyrətə salan Ağdam şəhadəti
23-07-2015, 09:35 | XƏBƏR
Dünyanı heyrətə salan Ağdam şəhadəti

ANS PRESS-in məlumatına görə, bu sözlər 2006-cı ildə Ağdama səfər etmiş gürcü jurnalist İrakli Çixladzeyə məxsusdur. Müəllif dolayısı ilə öz yazısında 1993-cü il iyulun 23-də şəhəri işğal etmiş Ermənistan ordusundan qalmış tör-töküntüləri insan saymır: “Ağdama gedən yol boyu yerli "sahibkarların" satışa çıxardığı armaturlar, kərpiclər, bloklar, borular düzülüb. Hamısı second handdir, hadisə yerindən əldə edilib”.
1993-cü ilin iyun- iyul aylarında nizami ordu olmayan, yalnız könüllülərin müdafiə etdiyi Ağdama hücum edən Ermənistan ordusu Qarabağ müharibəsi tarixinin ən böyük vəhşiliyini həyata keçirdi. 12 iyun 1993-cü il tarixdə Ağdam üzərinə genişmiqyaslı hücuma keçən Ermənistan ordusu iyulun 5-dək şəhəri faktiki olaraq hər tərəfdən mühasirəyə alır. Ağdam iyulun 23-dək "Qrad" qurğularından atəşə tutulurdu. Həmin gün şəhər tam işğal edildi. 50 min adamın yaşadığı şəhər xarabazarlığa çevrildi. Ermənilər Ağdamı yandırmağa başladılar və yanğınların tüstüsü 20 kilometr məsafədən görünürdü.
Ermənistan ordusunun Ağdamda göstərdiyi vəhşilik bütün dünyanı heyrətə saldı. Beynəlxalq hüquq mühafizəsi təşkilatı "Human Rights Watch" bəyan etmişdi ki, Ağdam başıpozuq əsgərlərin nizamsız vəhşiliyi nəticəsində yox, Ermənistan rəhbərliyinin planlı fəaliyyəti nəticəsində dağıdılıb. Yəni Ağdama qarşı da soyqırım həyata keçirilib. Britaniyalı curnalist Tom de Vaal da öz «Qara bağ» kitabında yazır ki, ermənilər Ağdamı tutandan sonra küçə-küçə, ev-ev, kərpiç-kərpiç sökdülər. 
Amerikalı diplomat Metyu Brayza ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədri olduğu dövrdə işğal altında olan Ağdamı görərək dəhşətə gəldiyini deyir: “Ağdamda gördüklərim məni dəhşətə gətirdi. Böyük bir şəhər xarabazarlığa çevrilmişdi. Mən polyakam. Ağdamın işğalı mənə İkinci Dünya müharibəsində Varşavanın düşdüyü günü xatırlatdı. Faşistlər Varşavanı darmadağın etmişdilər”.
Vəhşiliyinə və zülmünə görə yalnız alman faşizmi ilə müqayisə edilə biləcək Ermənistan ordusu Ağdamı əl keçirsə də şəhərdə qarşılaşdığı böyük müqavimət nəticəsində irəliləyə bilmədi. Əslində, yaradılmasına hələ 1987-ci ildə Vaziani poliqonunda sovet rəhbərliyi tərəfindən başlanılmış Ermənistan ordusu Kürlə Arazın arasını ələ keçirərək Azərbaycansız Cənubi Qafqaz layihəsini həyata keçirməli idi. Qarabağın azərbaycanlılar yaşayan kəndlərində həmin illərdə hətta ov tüfəngləri yığılmışdı. 
Həmin illərdə Dağlıq Qarabağda komsomol katibi olmuş erməni politoloq İqor Muradyanın yazdığına görə, hələ 1986-cı ildən Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətində sovet rəhbərliyi tərəfindən bütün partiya və komsomol fəallarına tapança paylanmışdı. Daha sonra silahlı dəstələr yaradılmışdı və artıq 1989-cu ildə Monte Melkonyan kimi xarici ölkə vətəndaşı erməni qanqsterlər sovet ordusunun hərbi texnikasından istifadə edərək dinc azərbaycanlı əhaliyə qarşı hücumlar təşkil etməyə başladılar. 
Ağdam düz beş il durmadan bu hücumlara qarşı sinə gərdi. Vətən uğrunda gedən savaşda 6 mindən artıq ağdamlı şəhidlik zirvəsinə yüksəldi, minlərlə ağdamlı şikəst oldu, 126 min nəfərdən artıq ağdamlı öz doğma ev-eşiyindən didərgin düşdü. 
Amma Azərbaycanın bu qədim şəhəri şəhid olsa da onun ruhu ölmədi. Təsadüfi deyil ki, xarici mətbuat təmsilçiləri Ağdamı “Ruhlar şəhəri” adlandırırlar. Ağdamın mübariz ruhu bir gün Qafqazı xilaskar Simurq quşu kimi şəhəri küldən dirildib yüksəldəcək və şəhərin üzərində üçrəngli Azərbaycan bayrağı yüksələcək.


 



Baxış sayı: 2 859
Prezident İlham Əliyevin Əbu-Dabidə Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin Prezidenti ilə görüşü olub Dünən, 20:00 Pezeşkian ABŞ-la danışıqlara başlamağa göstəriş verib Dünən, 18:00 TRIPP layihəsinə etiraz edən Ermənistandakı revanşistlər Dünən, 17:00 Kibergigiyena və kibermaarifləndirmə təlimlərinə 6800-dən çox dövlət və özəl qurumu əməkdaşları cəlb olunub Dünən, 14:00 Zəngəzur dəhlizi layihəsi çoxşaxəli geoiqtisadi platformaya çevrilir Dünən, 11:30 ATU-da “Basarkeçər həkimləri” kitabının təqdimatı keçirildi- FOTOLAR Dünən, 10:30 Qərbi Azərbaycanın Basarkeçər həkimlərinin toplantısı və kitabın təqdimatı keçirilib- FOTOLAR Dünən, 10:00 Azərbaycan Prezidenti Gənclər Günü ilə bağlı paylaşım edib Dünən, 09:30 Suriya hökuməti əsir düşərgələrini bağlamağı planlaşdırır Dünən, 09:00 Cəmiyyətimizin böyük hissəsini təşkil edən gənclər ölkəmizin həyatında önəmli rol oynayır Dünən, 08:30 Müdafiə Nazirliyinin həftəlik icmalı yayımlanıb - VİDEO Dünən, 07:30 “Türkiye” qəzeti: Ankara qoşunlarını Suriyadan çıxarmaq üçün üç şərt irəli sürüb 1-02-2026, 15:00 “Nəsillərin dialoqu” adlı yeni musiqi layihəsi təqdim edilib 1-02-2026, 09:00 Hava şəraiti ilə bağlı xəbərdarlıq edilib 1-02-2026, 08:00 Leyla Əliyevanın iştirakı ilə Cenevrədə Xəzər dənizinin ekoloji problemləri müzakirə olunub 1-02-2026, 07:30 Prezident İlham Əliyev Məsud Pezeşkiana zəng edib 31-01-2026, 20:00 “Sülh Qalxanı – 2026” birgə təliminin hazırlıq məşqləri keçirilir 31-01-2026, 11:00 Məhəmməd Əmin Rəsulzadənin anadan olmasından 142 il ötür 31-01-2026, 10:00 Türkiyədəki muzeydə Azərbaycan tarixi bağlı guşələr yaradılacaq 30-01-2026, 20:30 Ali Rada: Azərbaycandan Ukraynaya göndərilən humanitar yardımın məbləği 45 milyon dolları ötüb 30-01-2026, 20:00 BMT-nin Azərbaycandakı rezident əlaqələndiricisi Hikmət Hacıyev ilə görüşüb 30-01-2026, 18:30 RİNN və bp süni intellekt, kibertəhlükəsizlik və rəqəmsallaşma sahələrində əməkdaşlıq edəcək 30-01-2026, 17:30 Qusarda şəhid ailələri və Qarabağ müharibəsi əlilləri üçün iki çoxmənzilli yaşayış binası inşa olunur 30-01-2026, 16:30 Antonio Quterreş: Dünya davamlı mənfi sürprizlər fonunda xaosa sürüklənir 30-01-2026, 11:00 Ötən il TƏBİB tabeli tibb müəssisələrində 94 milyona yaxın xidmət göstərilib 30-01-2026, 10:30 Əhməd bəy Ağaoğlunun müəllifi olduğu bir sıra kitablar muzeyə hədiyyə olunub 30-01-2026, 10:00 Azərbaycan ərazisi İrana qarşı istifadə edilməyəcək - Rəsmi 30-01-2026, 09:00 Rəcəb Tayyib Ərdoğan: Türkiyə və Özbəkistan hərtərəfli strateji tərəfdaşlığa yönəlib 30-01-2026, 07:30 Leyla Əliyeva və Qretel Agilar İsveçrədə əməkdaşlıq imkanlarını müzakirə ediblər 29-01-2026, 21:30 Özbəkistan Prezidenti: Türkiyə dünyanın yeni geosiyasi güc mərkəzlərindən birinə çevrilir 29-01-2026, 19:00
Köşə yazarları
Təqvim
«    Fevral 2026    »
BeÇaÇCaCŞB
 1
2345678
9101112131415
16171819202122
232425262728