FACT-INFO.AZ » XƏBƏR » Bu gün Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin banisi Məhəmməd Əmin Rəsulzadənin doğum günüdür
31-01-2023, 07:15 | XƏBƏR
Bu gün Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin banisi Məhəmməd Əmin Rəsulzadənin doğum günüdür

 1902-ci ildə 18 yaşlı Rəsulzadə ilk siyasi təşkilatı "Müsəlman gənclik təşkilatını" qurub. Siyasi fəaliyyətinə görə, o, 24 yaşında vətəndən ayrılmaq məcburiyyətində qalıb. Beş ildən sonra vətənə qayıdıb. 1917-ci ilin oktyabrında "Müsavat" partiyasının Bakıda keçirilən birinci qurultayında M.Ə.Rəsulzadə sədr seçilib. 

 Böyük dövlət xadimi bu illərdə də xalqının və millətinin taleyindən narahatlıq duyulan əsərlərini yazmaqda davam edib. Onun şah əsəri 1918-cü il mayın 28-də Fətəli Xan Xoyskilə birgə qurduğu Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti olub. Qısa ömür sürən bu dövlət 1920-ci ilin aprelində Sovet qoşunlarının müdaxiləsi ilə süqut edib. Elə həmin il M.Ə.Rəsulzadə Qırmızı Ordunun əsgərləri tərəfindən İsmayıllının Lahıc kəndində həbs olunub. 1922-ci ildə isə Rəsulzadə SSRİ sərhədlərini həmişəlik tərk edib. 

 1932-ci ildən M.Ə.Rəsulzadənin fəaliyyətinin Avropa dövrü başlayıb. Bu illərdə o, Almaniyada “İstiqlal” qəzetini, “Qurtuluş” jurnalını nəşr etdirib, Polşada isə milli Azərbaycan nəşriyyatını yaradıb polyak dilində “Azərbaycan müstəqillik uğrunda mübarizədə” kitabını çap etdirib. 1934-cü ildə M.Ə.Rəsulzadə bütün mühacirləri bir araya gətirmək istiqamətində də çalışıb, hamını Azərbaycanın müstəqilliyi probleminin həlli mücadiləsinə çağırıb.

 İkinci Dünya Müharibəsi dövründə isə M.Ə.Rəsulzadə minlərlə əsir düşmüş azərbaycanlı həmvətənini xilas edib, almanlarla danışıqlar aparıb. 1943-cü ilin avqustunda isə Almaniyanın Azərbaycanın müstəqilliyinə və ayrı-ayrı xalqların azadlığına sayğı göstərmədiyinə əmin olub bu ölkədən uzaqlaşıb. 

 İkinci dünya hərbindən sonra bir müddət Almaniyanın ABŞ-ın nəzarətində olan hissəsində yaşadıqdan sonra, 1948-ci ildə Türkiyəyə qayıdıb. 1949-cu ildə Ankarada Azərbaycan Kültür Dərnəyini yaradır, azərbaycanlıları bir təşkilat ətrafında birləşdirib. 1952-ci ildə M.Ə.Rəsulzadənin birbaşa rəhbərliyi ilə “Azərbaycan” jurnalı nəşr edilməyə başlayıb.

 M.Ə.Rəsulzadə 1955-ci il martın 6-da Türkiyənin Ankara şəhərində vəfat edib.




Baxış sayı: 261
DİN: Süni intellekt proqramlarından istifadə etməklə qadınları şantaj edən şəxslər saxlanılıb Bu gün, 10:00 “Azərbaycanın hərb tarixi. IV hissə (1991-2025-ci illər: Xronoloji xülasə)” kitabı çapdan çıxıb Bu gün, 09:30 Yeni Şəhər Gündəliyinin prinsipləri Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda hərtərəfli şəkildə tətbiq olunur Bu gün, 09:30 “Eternity-2026” təliminin əsas planlaşdırma konfransı keçirilib Bu gün, 07:30 Tovuz döyüşlərinin qəhrəmanlarına həsr olunan tədbir keçirilib Dünən, 20:30 Korrupsiyaya qarşı Mübarizə Baş İdarəsi: İlin birinci yarısında 5655 vətəndaşın müraciəti araşdırılıb Dünən, 20:00 Birinci Türkoloji Qurultayın 100 illiyinə həsr olunmuş kitab təqdim edilib Dünən, 19:30 Prezident İlham Əliyev Donald Trampa təşəkkür edib Dünən, 18:30 President Ilham Aliyev thanked U.S. President Donald Trump Dünən, 17:00 Peskov: Rusiya Ukrayna münaqişəsinin həllində vasitəçilik səylərinə görə Türkiyəyə minnətdardır Dünən, 13:00 Donald Tramp Azərbaycan Prezidentinin fikirlərinin yer aldığı məqaləni paylaşıb Dünən, 12:30 "Azərbaycan paytaxtı Şərqi Qüds olmaqla, müstəqil və suveren Fələstin dövlətinin yaradılmasını dəstəkləyir" -Prezident İlham Əliyev Dünən, 12:30 "Layihə çərçivəsində ilk televiziya verilişi uğurla çəkilib" - Əkrəm Bəydəmirli Dünən, 11:27 Azərbaycan ilə UN-Habitat arasında Şərqi Zəngəzurun dayanıqlı inkişafına dair saziş imzalanıb Dünən, 10:30 “Səyyar Gənclər Xidməti” layihəsi fəaliyyətini İsmayıllıda uğurla davam etdirir 15-07-2026, 19:00 QHT “Erməni vandalizmi nəticəsində dağıdılmış maddi-mədəni irsimizin təbliği” layihəsi çərçivəsində növbəti tədbirini keçirib 15-07-2026, 18:30 ABŞ Cənubi Qafqaz və Mərkəzi Asiyadakı layihələri maliyyələşdirmək üçün fond yaradıb 15-07-2026, 18:00 XİN Azərbaycan vətəndaşlarına yüksək riskli bölgələrə səfərlərlə bağlı xəbərdarlıq edib 15-07-2026, 17:00 Azerbaijan’s Foreign Ministry issues travel warning on high-risk areas 15-07-2026, 16:30 Qardaş ölkədə Demokratiya və Milli Birlik Günü 15-07-2026, 11:30 Rəqəmsal arxitekturalar vahid konsepsiya əsasında formalaşdırılır 15-07-2026, 10:30 "The Liberum" Prezident İlham Əliyevin Şuşada səsləndirdiyi əsas mesajları işıqlandırıb 15-07-2026, 09:30 Kardioloqlar qan təzyiqinin aşağı salınmasına kömək edən meyvələri müəyyən ediblər 15-07-2026, 09:00 Odessa sahillərində hücuma məruz qalan gəminin azərbaycanlı kapitanının axtarışları davam edir 15-07-2026, 08:30 Xocavənddə torpaqların əkin məqsədli istifadəsi üçün müraciətlərin qəbulu başlayır 14-07-2026, 17:00 Hikmet Hajiyev: Azerbaijan has modernized its media environment 14-07-2026, 16:30 Şuşa Forumu məsuliyyətli kommunikasiyanın dərinləşməsində mühüm mərhələ olacaq 14-07-2026, 16:30 "Bir bayatının tarixi"- Rauf Zeyni yazır 14-07-2026, 16:00 Azərbaycan və Slovakiya prezidentləri mətbuata bəyanatlarla çıxış ediblər 14-07-2026, 15:30 Beynəlxalq münasibətlər sistemində Azərbaycanın yeni statusu 14-07-2026, 15:30
Köşə yazarları
Təqvim
«    İyul 2026    »
BeÇaÇCaCŞB
 12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
2728293031