Xəzərşünas alimlər dənizin səviyyə tərəddüdlərini 30–35 il davam edən dövrlərə ayıraraq, bu dəyişikliklərin Yer-Günəş əlaqələri ilə bağlı ola biləcəyi qənaətinə gəliblər.

Fact-info.az xəbər verir ki, bu barədə Elm və Təhsil Nazirliyinin Coğrafiya İnstitutunun İqlim şöbəsinin baş elmi işçisi coğrafiya üzrə fəlsəfə doktoru Həsən Nəbiyev AZƏRTAC-a açıqlamasında bildirib ki, Günəş fəallığının 11 illik siklləri Xəzərin səviyyəsində orta hesabla 30–35 il davam edən tərəddüdləri tam izah etmir. Bununla belə, həmin dövrlərdə müşahidə olunan qısamüddətli qalxma və enmələri Günəş fəallığının 11 illik sikllərinin yüksəlmə və enmə mərhələləri ilə əlaqələndirmək mümkündür. Bu istiqamətdə aparılan bir sıra tədqiqatlar müsbət nəticələr verib.

“Azərbaycanda güclü leysan və sel hadisələrinin yaranma səbəblərini təhlil edərkən əldə etdiyim nəticələr də bu problemin araşdırılması və qarşıya qoyulan məqsədə nail olunması baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır”, - deyə alim bildirib.

Tədqiqatın nəticələrindən danışan H.Nəbiyev qeyd edib ki, atmosfer sirkulyasiyası epoxalarının orta davamiyyəti Günəş fəallığının tərəddüd dövrünün orta göstəricisinə – 11,1 ilə yaxındır. Bununla belə, atmosfer sirkulyasiyasının tipləri ilə Günəş fəallığı arasında korrelyativ əlaqələrin zəif olması əlavə araşdırmaların aparılmasını zəruri edir. Bunun əsas səbəbi Günəş fəallığının atmosfer dövranına təsir mexanizminin mürəkkəbliyi və bu prosesin bir sıra təfərrüatlarının hələ də tam öyrənilməməsidir. Bu sahədə aparılan tədqiqatların nəticələri də hələlik Günəş fəallığı ilə atmosfer sirkulyasiyası arasındakı əlaqəni tam və birmənalı şəkildə təsdiqləmir.