2019-01-22 09:05:43 | QHT VƏ MEDİA
Ermənilərlə barış planı necə ola bilər?

Ermənilərlə azərbaycanlılar barış planı haqqında son vaxtlar müxtəlif fikirlər səslənməkdədir

Hətta bəzi beynəlxalq təşkilatların nümayəndələri Azərbaycana və Ermənistana təkliflər edir ki, gedin əhalinizi sülhə hazırlayın. Belə təkliflərin detallarından xəbərsizik. Ancaq vasitəçi ölkələrin, bəzi beynəlxalq təşkilatların Ermənistan-Azərbaycan münaqişəsinə ikili standartlar kontekstindən yanaşması onu deməyə əsas verir ki, belə çağrışların arxasında ədalətli sülh istəyindən daha çox məkrli planlar dayana bilər.

Mənim fikrimdən o nəticə çıxmasın ki, bütün sülh, barış təşəbbüslərini rədd etmək lazımdır. Əslində ədalətli sülhün bərqərər olması, işğal olunmuş Azərbaycan torpaqlarının bütünlüklə azad edilməsi bu gün hamımızın ən böyük arzusudur. Lakin bu gün həmin barışdan, sülhdən danışmaq çətin məsələdir. Işğal faktı aradan qalxmadan, hərbi cinayətlərdə birbaşa iştirak edən Ermənistanın keçmiş rəhbərliyi hərbi tribunal qarşısına çıxarılmadan hansı barışdan, ədalətli sülhdən danışmaq olar?

Ermənilər bir sıra beynəlxalq konvensiyaların o cümlədən Haaqa Konvensiyasının, Müharibə vaxtı mülki əhalinin müdafiəsi haqqında 12 avqust 1949-cu il Cenevrə Konvensiyasının, 1949-cu il Cenevrə Konvensiyalarına əlavə Protokolda ehtiva edilmiş beynəlxalq humanitar hüquq normalarını kobud şəkildə pozublar. Bu cinayətlərin törədilməsinə görə, birmənalı şəkildə Ermənistan dövləti məsuliyyət daşıyır.

Necə ki, II dünya müharibəsində qanlı cinayətlər törətmiş, minlərlə günahsız insanın ölümünə bais olan faşıst Almaniyasıında bir sıra şəxslər məhkəmə qarşısına çıxarılaraq layiqli cəzalarını aldılar. Adolf Hitler və onun silahdaşlarının bəşəriyyət tarixində törətdiyi ağlagəlməz cinayətləri Beynəlxalq Hərbi Tribunal Məhkəməsi Kollegiyasının Nyurnberq məhkəməsində aparılmışdı. Məhkəmədən sonra ittiham çıxışındakı tələblər nəzərə alınmaqla 21 canidən 12 nəfəri ölüm, qalanları isə müxtəlif növlü cəzalara məhkum edildi.

Hətta ötən əsrin 90-cı illərindən sonra keçmiş Yuqoslaviyada baş verən qanlı cinayətlərə görə, bəzi şəxslər məsuliyyətə cəlb olundu. Belə nümunələri xeyli artırmaq olar, Bəs, bu gün belə təcrübədən niyə biz yararlanmayaq? Bu gün müharibə cinayətlərinin birbaşa günahkarları sivil dünyanın maraqlarını təhdid edir.

Əgər müharibə və ümumilikdə soyqırımda iştirakı iddia olunan şəxslər məsuliyyətə cəlb olunmasa o zaman beynəlxalq hüquq daha bərbad vəziyyətə düşəcək.

Bu yerdə bir məqamı qeyd etmək istərdim. Sovet dönəmində barış, ermənilərin müxtəlif vaxtlarda törətdiyi soyqırımları unutdurmaq məqsədilə geniş aspektli layihələr icra olunmuşdu. Erməni qadınların azərbaycanlı kişilərlə nigahları, mehriban qonşuluğu, saxta dostluğu təblig edən müxtəlif ədəbiyyat nümunələrinin tirajlanması və sair addımlar atılmışdı. Zamanında bəzi qüvvələrin maraq dairəsində olan bu təbliğat işi bir çox məqamları unutdurmağa gətirib çıxarmışdı. Lakin zaman, tarix göstərdi ki, belə sülh göyərçinlərinin ömrü uzun olmur. Nə qədər tarixi saxtakarlıq, ideloji basqılar olsa da, həqiqəti tam gizlətmək mümkün olmadı.

Təbii ki, bölgəmizdə gec-tez müharibəyə son qoyulub, sülh, normal əməkdaşlıq bərqərar olacaq. Tarixən Avropada yaşayan xalqlar arasında uzunmüddətli müharibələr olub, həmin münaqişələr zamanı dinc insanlar məhv edilib. Bu gün isə həmin regionnda xalqlararası normal münasibətlər var. Bəzi Avropa ölkələri arasında hətta sərhədlər simvolik xarakter daşıyır.

Təəssüf ki, sülh, dostluq, normal qonşuluq münasibətləri sözləri bu gün ermənilər haqqında əks mənalı fikir kimi səslənir. Tarixi proseslərə nəzər salsaq görərirk ki, erməni düşüncəsi, nifrəti, insanlıqdan kənar hərəkətləri dəyişmir. Məqamı yetişən kimi onlar yenə öz xislətlərinə uyğun addımlarını atırlar. Burada yalnız zaman və məkan fərqi var.

Ölkəmizin milli maraqlarına və strateji hədəflərinə uyğun olaraq Azərbaycanın mövqeyini ifadə edən Prezidenti İlham Əliyev ötən həftə hökumətin iclasında deyib ki, Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həllində Bakının mövqeyi dəyişməz olaraq qalır. Bu məsələ yalnız ölkəmizin ərazi bütövlüyü çərçivəsində öz həllini tapmalıdır. BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnamələri icra edilməlidir, Ermənistan silahlı qüvvələri işğal edilmiş torpaqlardan qeyd-şərtsiz çıxarılmalıdır. BMT Təhlükəsizlik Şurasının qətnamələrində məhz bu ifadələr öz əksini tapıb.

Deməli, bu məsələdə Azərbaycanın mövqeyi çox dəqiq, açıq və ədalətlidir. Sonda onu qeyd etmək istərdim ki, Cənubi Qafqazda sülh və sabitlik üçün Dağlıq Qarabağ münaqişəsinə ədalətli münasibət və həqiqəti etiraf etmək lazımdır. Vasitəçi ölkələrin, bəzi beynəlxalq təşkilatların ikili münasibəti, çox gedişli məkrli siyasi planları bu münaqişənin həllindən daha çox uzanmasına səbəb olur.

Əkrəm Bəydəmirli

Baxış sayı : 2750
Digər yazılar
Laçın dəhlizi ətrafında yaranmış vəziyyət Üçtərəfli Bəyanatın 6-cı bəndi əsasında nizamlanmalıdır Rusiya ordusu bu qədər itki verib İşğaldan azad edilmiş ərazilərdə 42 abidə pasportlaşdırılıb “Ermənistan öhdəliklərinə zidd fəaliyyət göstərir və sülhə maneə törədir” - Ceyhun Bayramov Rafiq Quliyev: “Səsləndirilmiş fikirlərdən təşkilatçılar nəticə çıxarmalıdırlar” Agentlik QHT-lərlə online görüş keçirib Mövcud şəraitdən yararlanıb Qarabağ məsələsini birdəfəlik bitirmək lazımdır Ermənistan regionda vəziyyətin gərginləşməsinə xidmət edən addımlardan çəkinməlidir Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyeva İslamiadanın açılış mərasimindən paylaşım edib "İstiqlal şairi Əhməd Cavad" adlı elektron məlumat bazası hazırlanıb Prezident İlham Əliyev və Mehriban Əliyeva V İslam Həmrəyliyi Oyunlarının açılış mərasimində iştirak ediblər Ceyhun Bayramov Türkiyənin tanınmış KİV-nə müsahibə verib MEK tərəfindən dünyaca məşhur alim Lütfi Zadənin biblioqrafik göstəricisi hazırlanıb Erməni vandalizminin Kələxana “etüdləri” Azərbaycanda dövlət-din münasibətləri dünya üçün nümunə sayılır Türkiyə Ermənistan və Azərbaycan arasında normallaşma prosesinə mühim töhfələr verir - ATƏT-in baş katibi Ceyhun Bayramov: “Azərbaycan və Türkiyə qlobal arenada sülhə töhfə verməyə davam edəcəklər” “Şuşa bəyannaməsi ilə müttəfiqliyimiz daha da möhkəmləndi” Şefik Caferoviç: Qlobal Bakı forumlarının böyük beynəlxalq əhəmiyyəti var "Beynəlxalq aləm Qarabağda işğala qarşı heç bir addım atmadı" - Ərdoğan Azərbaycan Ordusunda gənc əsgərlərin andiçmə mərasimləri keçirilib Ermənilər Laçını yandırırlar - 30 il öncə də, indi də.. Erməni Azərbaycan vətəndaşı olmaq üçün müraciət etdi Korotçenko: “Noyabra kimi Qarabağda silahlı erməni qalmamalıdır”