2021-09-23 13:25:41 | QHT VƏ MEDİA
Əcnəbi media Şuşadakı bərpa və yenidənqurma işlərindən yazıb

İtaliyanın nüfuzlu “Corriere Della Sera” qəzetinə bağlı “Euroactive” portalının italyan versiyasında Roma Sapienza Universitetinin tədqiqatçısı professor Daniel Pommier Vinçellinin “Bir il sonra Qarabağ: Şuşa yenidənqurma işlərinin mərkəzində” sərlövhəli məqaləsi dərc olunub.

Məqalədə İkinci Qarabağ müharibəsinin ildönümü fonunda azad edilmiş ərazilərdəki vəziyyət, qarşıda duran məsələlər və Şuşa mərkəz olmaqla həmin ərazilərdə aparılan bərpa və yenidənqurma işlərindən danışılıb.

Azərbaycan ilə Ermənistan arasındakı münaqişəni asimmetrik müharibələrin indiki ssenarilərində qeyri-adi, xüsusi bir münaqişə kimi qiymətləndirən müəllifin fikrincə, bu münaqişə hər şeydən əvvəl iki dövlət, xalq və ordu arasında “ənənəvi” toqquşma olmaqla yanaşı, eyni zamanda, iki ideoloji anlayış arasında bir qarşıdurma idi: bir tərəfdə münaqişəni “türkdilli müsəlman” düşmənə qarşı sivilizasiyaların toqquşması kimi təqdim edərək, etnomillətçi xətt tutan işğalçı tərəf Ermənistan, digər tərəfdə isə mövqeyini beynəlxalq hüquq, ərazi bütövlüyünün bərpası, 1 milyondan çox qaçqın və məcburi köçkün azərbaycanlıların etnik erməni vətəndaşları ilə gələcəkdə birgə yaşamaqla evlərinə qayıtmaq hüququ üzərində quran Azərbaycan. Hər iki tərəfin mövqeyini müqayisə edən müəllif Ermənistandan fərqli olaraq, Azərbaycanın siyasi xəttində dini və ya etnik kimliklərə qarşı heç bir istinadın olmadığını diqqətə çatdırıb. “Xristian” Ermənistanın qəbilə və kimlik anlayışının Azərbaycanın dünyəvi, müasir və sivil baxışları ilə ziddiyyət təşkil etdiyini önə çəkən müəllif Azərbaycanın son on il ərzində hərbi güc və önəmli iqtisadi inkişafla üstünlüyə nail olduğunu qeyd edib.

Yazıda üçtərəfli Bəyanatın imzalanmasından ötən il ərzində baş verənləri sadalayan müəllif iki dövlətin sərhədlərinin delimitasiyası, azad edilmiş ərazilərin minalardan təmizlənməsi və təhlükəsizliyin təmin olunması məsələlərinin hələ də açıq qaldığını bildirib.

Məqalədə, həmçinin üçtərəfli Bəyanatdan irəli gələn məsələlərin həllinin vacibliyi bildirilərək, Ermənistanın işğal zamanı dağıtdığı ərazilərinin yenidən qurulması işlərinin başlandığı qeyd olunub. “Azərbaycan öz növbəsində azad edilmiş ərazilərin maddi, iqtisadi və sosial yenidən qurulmasını sürətləndirir və yalnız dünyaya legitim suverenliyini deyil, eyni zamanda, Ermənistanın işğalı səbəbindən 30 ilə yaxın dünyadan təcrid olunmuş, kasıblamış, həyatı gücündən məhrum olunmuş bir əraziyə tərəqqi və müasirlik gətirdiyini göstərmək, bütün Qafqaz regionunda qarşılıqlı əlaqənin təmin olunması "güclü" yenidənqurma imicini irəlilətmək istəyir”, - deyə müəllif bildirib.

Müəllif yenidənqurma işlərinin mərkəzində XVIII əsrdə Qarabağ xanlığının paytaxtı kimi əsası qoyulan və azərbaycanlılar üçün böyük mənəvi dəyərə malik Şuşa şəhərinin olduğunu qeyd edib. Müəllif bir qala ətrafında inşa edilmiş dağ şəhəri olan Şuşanın məscidlər, hamamlar, karvansaralar, müasir üslublu binaları ilə "orta əsrlərin müsəlman" cazibəsini özündə əks etdirdiyini, Azərbaycan mədəniyyətinin bir çox görkəmli şəxsiyyətlərinin vətəni olduğunu vurğulayıb. 1990-cı illərin müharibəsinə qədər Şuşanın bölgədə azərbaycanlıların ən çox məskunlaşdığı mərkəz olduğunu xatırladan müəllif 28 ilik erməni işğalı dövründə şəhərin sistemli şəkildə məhvə məruz qaldığını və ruhlar şəhərinə çevrildiyini deyib. Müəllif Prezident İlham Əliyev tərəfindən Azərbaycanın mədəniyyət paytaxtı elan edilmiş Şuşada azad olunduqdan sonrakı 9 ay ərzində həm tamamlanmış, həm də davam edən bərpa, yenidənqurma işlərinin, eləcə də həyata keçirilən mədəni tədbirlərin şəhərin Azərbaycanın rəmzi mərkəzinə çevirmək iradəsinin göstəricisi olduğunu bildirib.

Şuşaya göstərilən diqqətdən bəhs edən müəllif məqalədə Prezident İlham Əliyev və Birinci vitse-prezident Mehriban Əliyevanın şəhərə səfərlərindən bəhs edib. Bildirib ki, həmin səfərlər çərçivəsində Molla Pənah Vaqif, Üzeyir Hacıbəyli kimi XVIII-XX əsrlər arasında şəhərdə yaşamış böyük Azərbaycan şəxsiyyətləri ilə bağlı abidələrin, muzey evlərinin, eləcə də bir sıra mədəniyyət mərkəzlərinin, mehmanxanaların açılışı edilib, habelə şeir və musiqi festivalları keçirilib. Şəhərdə görülən işləri siyasi və rəmzi əhəmiyyətə malik mədəni fəallıq kimi xarakterizə edən müəllif yenidənqurma işlərinin təxminən 30 illik münaqişədən sonra təkcə maddi deyil, həm də siyasi və mədəni xarakter daşıdığını diqqətə çatdırıb.

Baxış sayı : 202
QHT Agentliyi 2021-ci il kiçik qrant müsabiqəsini elan etdi 2021-12-03 21:00:20 Hərbi qulluqçumuza hücum edən erməni əsilli şəxs zərərsizləşdirilib 2021-12-03 15:05:30 Azərbaycanın minatəmizləmə fəaliyyətlərinə beynəlxalq ictimaiyyət tərəfindən dəstəyin artırılmasına ehtiyac var 2021-12-03 11:50:35 Agentlik QHT Evlərinin yaradılmasını BMT-nin ölkə əlaqələndiricisi ilə müzakirə etdi 2021-12-03 11:35:49 Xalq şairi Ramiz Rövşənin şeirlər kitabı ingilis dilində 2021-12-03 11:10:30 "Ermənistan silahlı qüvvələrini Azərbaycan ərazilərindən tam çıxarmayıb" 2021-12-03 09:35:40 Ermənistanın Azərbaycana məxsus mədəniyyət ocaqlarında törətdiyi dağıntılarla bağlı Hesabat 2021-12-02 19:00:01 Prezident İlham Əliyev Qrant müsabiqəsi ilə bağlı fərman imzaladı 2021-12-02 18:25:41 "UNESCO-nun azad edilmiş ərazilərə faktaraşdırıcı missiya göndərməsini gözləyirik” 2021-12-02 10:40:42 Bakıda 41 küçəyə Vətən müharibəsi şəhidlərinin adı verilib 2021-12-02 10:10:59 Gələn il 45 milyona yaxın insan aclıqla üzləşə bilər - BMT 2021-12-02 09:45:06 Azərbaycan-İran əlaqələrinin tənzimləməsi ilə bağlı əldə olunan müsbət nəticələr Aşqabad Sammitinin ən maraqlı tərəflərindəndir 2021-12-02 09:20:24 Regionda yaranmış yeni geosiyasi vəziyyət Azərbaycanın gələcək inkişafı üçün yol açır - Səfir 2021-12-02 07:10:36 Nursultan Nazarbayev helikopter qəzasına görə Prezident İlham Əliyevə başsağlığı verib 2021-12-01 18:15:35 Türk Dövlətləri Təşkilatı helikopter qəzası ilə əlaqədar Azərbaycan xalqına başsağlığı verib 2021-12-01 10:30:38 “Qalib sərkərdə” adlı kitab çapdan çıxıb 2021-12-01 09:30:53 Laçına suyun verilməsi təmin edilib 2021-12-01 09:10:30 Laçının işğaldan azad edilməsinin ildönümüdür 2021-12-01 08:30:33 Soçidə imzalanmış bəyanatda Azərbaycanın mövqeyi tam olaraq öz əksini tapdı 2021-12-01 07:15:53 Ermənistanın mina xəritələrini Azərbaycana tam verməməsi ciddi problem yaradır 2021-11-30 19:15:30 Prezident İlham Əliyev helikopter qəzasında həlak olanların ailələrinə başsağlığı verib 2021-11-30 19:10:12 BMT məhkəməsi Azərbaycanın iddiası üzrə Ermənistana qarşı qərarını dekabrın 7-də açıqlayacaq 2021-11-30 10:55:54 Kəlbəcərin Qılınclı kəndindən VİDEO 2021-11-30 10:25:03 Aşqabad Sammitindən Zəngəzur dəhlizinə hədəflənmiş mesajlar 2021-11-30 09:45:22