FACT-INFO.AZ » Tədqiqat jurnalistikası niyə inkişaf etmir?
28-05-2015, 10:30 | ---
Tədqiqat jurnalistikası niyə inkişaf etmir?

Əgər media  hadisələrin arxasınca gedib başını girələyirsə, vaxtını keçirirsə  bu  çox ciddi problemdi. Təbii ki, baş verən yanğın hadisəsinə, digər  çatışmazlığa görə,  medianı günahlandırmaq fikrindən uzağam. Lakin cəmiyyətin tərkib hissəsi olan  televiziyaların, medianın bütün proseslərlə bağlı məsuliyyəti var. 

  Televiziyalar, çap və internet mediası  yalnız  informasiyanı alıb paylaşmaqdan,  intiriqalar aparmaqdan və yaxud  telekanallar əyləncə predmetinə  çevrilməkdən ibarət olmamalıdır. Burada həmçinin  gözlənilən təhlükələrlə,  millətin, dövlətin, insanların taleyi ilə bağlı  məqamlarda  ən azından qabaqcadan  fikir,  mülahizə ortaya qoymalıdır. Neçə illərdi ki,  binaların divarlarına  örtüklər çəkilirdi, inşaat işləri aparılrdı. Bütün  bunların keyfiyyətli olub-olmaması haqqında  bir dəfə olsun  geniş jurnalist tədqiqatına,  ciddi araşdırmalara rast gəlmirik.

  Şübhəsiz  bu işdə günahi olan,  məsuliyyətsizliyə  yol verən cavabdeh şəxslər  cəzalarını alacaqlar. Ancaq  onların hər hansı formada cəza alması bu yanğında dünyasını dəyişən insanları,  digər maddi və mənəvi itkiləri geri qaytara bilməyəcək. Deməli,  zamanında nadan, işinə məsuliyyətsiz yanaşan  həmin cavabdeh şəxsləri bu yoldan çəkindirmək, ictimaiyyəti və dövləti  bu məsələdə məlumatlandırmaq üçün   tədqiqalar aparılmalı  və   problem ictimailəşməli idi.  Bu da  ondan irəli gəlir ki, jurnalist tədqiqatı  inkişaf etməyib. Təbii ki, bunun kifayət qədər  səbəbləri var.

  Ancaq  onu da  qeyd etmək lazımdır ki,  televiziya sahəsində yalnız  ANS-də əvvəllər  “Təhqiqat”  adlı veriliş gedirdi.  Kifayət qədər maraq doğuran  və ciddi araşdırmalar aparılan  həmin veriliş  nədənsə uzun ömürlü olmadı. Təəssüf  ki, telekanallarda belə tədqiqat xarakterli verilişlərə rast  gəlinmir.  Ancaq bu o  anlama gəlməməlidir ki,  bu işləri bacaran  jurnalistlər yoxdur. Təbii ki, ixtisaslaşmış və   bu işləri yetərincə bacaran  media əhli var.   Sadəcə olaraq   tədqiqat sahəsi sosial  sifarişə çevrilmir.

  Bu vaxta qədər bu işlərin gerçəkləşməsinə,  yəni cəmiyyəti narahat edən bu problemlərin tədqiqinə o  qədər maraq olmayıb.  Açıqı  telekanallar şou proqramlara  üstünlük verərək reytinq  toplamaqla, pul qazanmaqla məşğul olublar. Hətta yeri gələndə sağlam rəqabətdən daha çox mənasız çəkişmələrə üstünlük veriblər.   Çap və internet mediası  isə pulu olanda- olmayanda bu məsələyə maraq göstərməyib.   Bu da müəyyən mənada   auditoriyanı   daha çox haylı-küylü  xəbərlərə,  qıcıq doğuracaq əslində çox mənasız infornasiyalara öyrədib. 

 Baxmayaraq ki, belə informasiyaları eşidilmirdi.  Ancaq  etiraf etmək lazımdı ki,   yanğın hadisələrindən əvvəl   həmin  binalardakı üzlüklərin təhlükəliliyi  ilə bağlı, hər hansı  problemlər haqqında  informasiyanın  yayılmasının  özü  etinasızlıqla qarşılanacağı ehtimalı vardı. Çünki  cəmiyyətdə etinasızlıq sindromu   mövcud olub.  Digər məqam  ondan ibarətdir ki, ciddi yazıları  oxuyanların sayı  az olduğuna görə,  çap və internet mediası  jurnalist tədqiqatına maraq göstərmir. Etinasızlıq sindromunun  nəticəsi  isə göz qabağındadır.

   Ümumiyyətlə, tədqiqat işi  təcrübə və intellektlə bərabər  həm  xeyli vaxt, maliyyə tələb edən işdir. Heç kəs   aylarla vaxtını,  enerjisini  az məvacibə həsr edib  araşdırma   aparmaz.  Mən KİV-ə Dəstək Fondunun,  Mətbuat Şurasının elan etdiyi müsabiqələrə  diqqət yetirmişəm. Orada  jurnalist tədqiqatı ilə bağlı  hər hansı  istiqamətlər  yoxdur.

 Məgər Bakı şəhəri,  Rayon  İcra Hakimiyyətləri,  müxtəlif nazirliklər  və digər qurumlarla birlikdə  həyata keçirilən layihələrin keyfiyyəti,  lap elə binaların üzlənməsi,  inşaat işləri ilə bağlı  Mətbuat Şurası  və yaxud  KİV-ə Dövlət Dəstəyi Fondu birgə  müsabiqələr elan edə bilməzdimi?  Təbii ki, belə müsabiqələrın  keçirilməsi nəticəsində  aparılacaq tədqiqat işləri zamanında   bir çox qüsurları   aşkar edə bilər.  Əslində bu dövlətin də, vətəındaşların da mənafeyinə uyğun bir addım olar.   

 Binəqədidə baş verən  məlum yanğın hadisələri haqqında  bu gün  hamı danışır, narahatlığını dilə gətirir.  Həqiqətən bu ürək ağrıdan mənzərədir.  Belə hadisələrin, məsuliyyətsiz inşaat işlərinin bir daha təkrar olunmaması üçün   ictimai nəzarət, ictimai qınağ,   ən əsası davamlı  QHT- media qurumlarının işirakı ilə  birgə tədqiqatların aparılması işi zəruridir.

 Bu gün cəmiyyəti, əslində hər birimizi narahat edən  çox ciddi  sahələr  var ki, onların  ciddi tədqiqatının aparılması və yekun nəticələrin  ictimaiyyətə açıqlanması  zəruridir.


Əkrəm Bəydəmirli



Baxış sayı: 3 813
Amerikalı ekspert: Azərbaycan Sülh Şurasının effektiv fəaliyyətinə əhəmiyyətli dərəcədə töhfə verəcək Bu gün, 10:00 DTX Rusiya-Ukrayna müharibəsində iştirak edən daha 4 vətəndaşı həbs edib Bu gün, 09:30 Prezident İlham Əliyevin Əbu-Dabidə Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin Prezidenti ilə görüşü olub Dünən, 20:00 Pezeşkian ABŞ-la danışıqlara başlamağa göstəriş verib Dünən, 18:00 TRIPP layihəsinə etiraz edən Ermənistandakı revanşistlər Dünən, 17:00 Kibergigiyena və kibermaarifləndirmə təlimlərinə 6800-dən çox dövlət və özəl qurumu əməkdaşları cəlb olunub Dünən, 14:00 Zəngəzur dəhlizi layihəsi çoxşaxəli geoiqtisadi platformaya çevrilir Dünən, 11:30 ATU-da “Basarkeçər həkimləri” kitabının təqdimatı keçirildi- FOTOLAR Dünən, 10:30 Qərbi Azərbaycanın Basarkeçər həkimlərinin toplantısı və kitabın təqdimatı keçirilib- FOTOLAR Dünən, 10:00 Azərbaycan Prezidenti Gənclər Günü ilə bağlı paylaşım edib Dünən, 09:30 Suriya hökuməti əsir düşərgələrini bağlamağı planlaşdırır Dünən, 09:00 Cəmiyyətimizin böyük hissəsini təşkil edən gənclər ölkəmizin həyatında önəmli rol oynayır Dünən, 08:30 Müdafiə Nazirliyinin həftəlik icmalı yayımlanıb - VİDEO Dünən, 07:30 “Türkiye” qəzeti: Ankara qoşunlarını Suriyadan çıxarmaq üçün üç şərt irəli sürüb 1-02-2026, 15:00 “Nəsillərin dialoqu” adlı yeni musiqi layihəsi təqdim edilib 1-02-2026, 09:00 Hava şəraiti ilə bağlı xəbərdarlıq edilib 1-02-2026, 08:00 Leyla Əliyevanın iştirakı ilə Cenevrədə Xəzər dənizinin ekoloji problemləri müzakirə olunub 1-02-2026, 07:30 Prezident İlham Əliyev Məsud Pezeşkiana zəng edib 31-01-2026, 20:00 “Sülh Qalxanı – 2026” birgə təliminin hazırlıq məşqləri keçirilir 31-01-2026, 11:00 Məhəmməd Əmin Rəsulzadənin anadan olmasından 142 il ötür 31-01-2026, 10:00 Türkiyədəki muzeydə Azərbaycan tarixi bağlı guşələr yaradılacaq 30-01-2026, 20:30 Ali Rada: Azərbaycandan Ukraynaya göndərilən humanitar yardımın məbləği 45 milyon dolları ötüb 30-01-2026, 20:00 BMT-nin Azərbaycandakı rezident əlaqələndiricisi Hikmət Hacıyev ilə görüşüb 30-01-2026, 18:30 RİNN və bp süni intellekt, kibertəhlükəsizlik və rəqəmsallaşma sahələrində əməkdaşlıq edəcək 30-01-2026, 17:30 Qusarda şəhid ailələri və Qarabağ müharibəsi əlilləri üçün iki çoxmənzilli yaşayış binası inşa olunur 30-01-2026, 16:30 Antonio Quterreş: Dünya davamlı mənfi sürprizlər fonunda xaosa sürüklənir 30-01-2026, 11:00 Ötən il TƏBİB tabeli tibb müəssisələrində 94 milyona yaxın xidmət göstərilib 30-01-2026, 10:30 Əhməd bəy Ağaoğlunun müəllifi olduğu bir sıra kitablar muzeyə hədiyyə olunub 30-01-2026, 10:00 Azərbaycan ərazisi İrana qarşı istifadə edilməyəcək - Rəsmi 30-01-2026, 09:00 Rəcəb Tayyib Ərdoğan: Türkiyə və Özbəkistan hərtərəfli strateji tərəfdaşlığa yönəlib 30-01-2026, 07:30
Köşə yazarları
Təqvim
«    Fevral 2026    »
BeÇaÇCaCŞB
 1
2345678
9101112131415
16171819202122
232425262728